سیره عملی و رفتاری

ارتباط و برخورد حضرت سجاد با افراد مداح

حضرات معصومین علیهمالسلام با همه کمالات و فضائلی که از آن برخوردار بودند، اما خود را «عبد» حضرت حق دانسته و همه خوبیها را از او و برای او میشناختند و هرگز به خاطر عنایات خاص الهی که شامل حالشان شده بود مغرور نشده و در مقابل خداوند خود را دارای «کمال» و «قدرت» و «علم» و منزلتی نمیدانستند.
حضرت زین العابدین امام سجاد علیهالسلام نیز مظهر عبودیت الهی و مجسمهی تواضع و فروتنی بوده در برخورد با کسانی که از ایشان مدح و ستایش میکردند، متوجه خداوند شده و به او پناه میبردند و خود را فقط از صالحین قوم خود معرفی کرده و هرگز نمیخواستند کسی در رابطه با محبت ایشان راه افراط پیموده و ایشان را بیشتر از آنچه که شایسته است دوست بدارد، چرا که افراط در این زمینه به معنای انتساب ذاتی اوصاف خدایی به ایشان غفلت از مقام عبودیت ایشان میباشد که این هرگز مرضی نظر حضرت و سایر ائمه هدی علیهمالسلام بوده است.
اینک در رابطه با برخورد حضرت با کسانی که به ایشان اظهار محبت میکرده و یا از حضرت تمجید و مدح مینمودند، به چند روایت توجه نمائید:
۱- مردی به حضرت عرض کرد: یابن رسول الله من برای خدا شما را دوست دارم، دوست داشتن بسیاری شدیدی!! (انی لاحبک فی الله حبا شدیدا)
حضرت فرمودند: «بار پروردگارا من به تو پناه میبرم که برای تو دوست
[صفحه ۴۱۴]
داشته شوم ولی تو از من ناراحت باشی.» [۶۱۴].
۲- در خدمت حضرت سجاد علیهالسلام فضائل ایشان ذکر شد، حضرت فرمود: «همین مقدار که ما از افراد صالح قوم خود باشیم ما را کفایت میکند.» [۶۱۵].
۳- هنگامی که حضرت علی بن الحسین علیهالسلام بر «عبدالملک بن مروان» وارد شدند، با دیدن سیمای نورانی حضرت و آثار عبادت که در آن هویدا بود، او شروع به مدح و ستایش و توصیف خوبیهای حضرت کرد و گفت: «شما دارای «فضل» و «علم» و «دین» و «ورع» هستید به گونهای که هیچ کس مانند شما از این کمالات برخوردار نیست.
حضرت فرمودند: «همه آنچه که تو ذکر کردی و توصیف نمودی از فضل خداوند سبحان و تایید و توفیق اوست. حال شکر آنچه او نعمت داده است کجاست؟»
و سپس گوشهای از فضائل پیامبر – صلی الله علیه و آله وسلم – را بیان و آنچنان در عبودیت خود و عدم قدرت بر ادای حتی شکر یک نعمت از نعم الهی صحبت کردند تا اینکه هم خود گریستند و هم «عبدالملک» گریه کرد. [۶۱۶].
۴- شخصی روبروی حضرت علی بن الحسین علیهالسلام شروع به تمجید و مدح حضرت کرد ولی در واقع حضرت را دشمن میداشت. حضرت به او فرمودند: «من از آنچه تو میگویی پائینتر و پستترم ولی از آنچه در نفس توست بالاتر و برتر میباشم.» [۶۱۷] از این روایت هم علم حضرت به آنچه در قلب این منافق بوده، استفاده میشود و هم تواضع و فروتنی آن بزرگوار که میفرماید: «من از آنچه تو مدح میکنی کمتر میباشم.»
۵- «ابنشهاب زهری» میگوید: حضرت علی بن الحسین علیهالسلام به ما فرمود: «ما را دوست بدارید دوستی که اسلام آن را تایید میکند.» (احبونا حب الاسلام) و پیوسته محبت شما به نفع ما بوده تا اینکه به عیب علیه ما تبدیل شد.» [۶۱۸].
علامه مجلسی – رحمه الله علیه – میفرماید: یعنی حب شما نسبت به ما مایه
[صفحه ۴۱۵]
سعادت و نجات شماست برای ما نیز افتخار و نعمت است مگر اینکه از جادهی اعتدال خارج شده و به ما آنچه را که نمیپسندیم نسبت دهید که در این صورت این «حب» به «عیب» تبدیل شده، مردم از ما عیب خواهند گرفت به خاطر آنچه که شما به ما نسبت میدهید. [۶۱۹].
برگرفته از کتاب اسوه کامل زندگی نامه امام سجاد علیه السلام نوشته آقای محمد محسن دعایی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *